Mumiriri Mukuru: Kunyangwe denda idzva rekorona risina kutanga muBosnia neHerzegovina, mhinduro yakabatana inodiwa kudzivirira huori hwakabatana nerubatsiro rwepasi rose

Inzko akati Bosnia neHerzegovina parizvino zviri pakati pedenda idzva re coronavirus ra2019. Kunyangwe zvichiri kutanga kuita ongororo yakazara, kusvika pari zvino, zvinoita sekunge nyika iyi yadzivirira kubuda kwezvirwere zvakawanda uye kufa kwevanhu vakawanda kwakaitika kune dzimwe nyika.

Inzko akataura kuti kunyangwe masangano maviri ezvematongerwo enyika eBosnia neHerzegovina neBosnia Serb Republika Srpska vakatora matanho ekutanga uye vakaratidza kuda kwavo kushanda pamwe chete nenyika, havana kubudirira pakupedzisira. Zvinoita sekunge nzira chaiyo yekubatanidza yakatangwa kuti igadzirise denda iri, uye haisati yatanga chirongwa chenyika chekuderedza kukanganisa kwehupfumi.

Inzko akati munguva yedambudziko iri, nharaunda yepasi rose yakapa rubatsiro rwemari nezvinhu kumatunhu ese ehurumende muBosnia neHerzegovina. Zvisinei, vakuru veBosnia neHerzegovina kusvika pari zvino vakakundikana kusvika pachibvumirano chezvematongerwo enyika chekuti rubatsiro rwemari runobva kuInternational Monetary Fund rungagoverwa sei. Chimwe chezvinetso zvikuru zviri kutarisana nenyika ndechekuti ingaderedza sei njodzi dzehuori dzine chekuita nekutarisira rubatsiro rwemari nezvinhu zvepasi rose.

Akati kunyange hazvo zviremera zveBosnia neHerzegovina zvichifanira kuferefeta nekugadzirisa nyaya idzi, ndinokurudzira zvikuru kuti nharaunda yepasi rose igadzire nzira inoshandiswa nenharaunda yepasi rose yekutevera kugoverwa kwerubatsiro rwayo rwemari nezvinhu kudzivirira kuwana mari.

Inzko akati European Commission yakambogadza nzvimbo gumi neina dzakakosha dzinofanira kuvandudzwa Bosnia neHerzegovina. Sechikamu chehurongwa hwekukurukura nezvekuva nhengo yeBosnia neHerzegovina muEU, musi wa28 Kubvumbi, Bosnia neHerzegovina Bureau yakazivisa kutanga kwemaitiro ekuita basa rakabatana.

Inzko akati Bosnia neHerzegovina dzakaita sarudzo yemutungamiri wenyika muna Gumiguru 2018. Asi kwemwedzi gumi nemisere, Bosnia neHerzegovina hazvisati zvaumba hurumende itsva. Muna Gumiguru gore rino, nyika inofanira kuita sarudzo dzemakanzuru uye kuronga kuita chiziviso ichi mangwana, asi nekuda kwekukundikana kwebhajeti renyika ra2020, gadziriro dzinodiwa dzesarudzo dzinogona kusatanga chiziviso chisati chaziviswa. Anotarisira kuti bhajeti renguva dzose richabvumidzwa pakupera kwemwedzi uno.

Inzko akati gore rino Chikunguru chichava chiitiko chemakore makumi maviri nemashanu chekuuraya vanhu muSrebrenica. Kunyangwe denda idzva rekorona ringakonzera kuti huwandu hwezviitiko zvekurangarira huderere, njodzi yekuuraya vanhu muSrebrenica ichiri mundangariro dzedu pamwe chete. Akasimbisa kuti, zvichienderana nemutongo weInternational Tribunal for the Former Yugoslavia, kuuraya vanhu muSrebrenica kwakaitika muna 1995. Hapana anogona kuchinja chokwadi ichi.

Pamusoro pezvo, Inzko akataura kuti Gumiguru gore rino igore rechi20 rekugamuchirwa kweSecurity Council Resolution 1325. Chisarudzo ichi chinokosha chinosimbisa basa revakadzi mukudzivirira nekugadzirisa kusawirirana, kuvaka rugare, kuchengetedza runyararo, kupindura rubatsiro rwevanhu uye kuvaka patsva mushure mehondo. Mbudzi gore rino rakaratidzawo gore rechi25 reDayton Peace Agreement.

Mukuuraya vanhu vakawanda muSrebrenica pakati paChikunguru 1995, varume nevakomana vechiMuslim vanopfuura 7,000 vakaurayiwa, zvichiita kuti huve hutsinye hwakanyanya muEurope kubvira paHondo Yenyika Yechipiri. Mugore rimwe chetero, maCroatia ekuSerbia, Croatia neMuslim ekuBosnia akarwa muHondo yeVanhu vekuBosnia akasaina chibvumirano cherunyararo muDayton, Ohio pasi pemuyananisi weUnited States, vachibvumirana kumisa kwemakore matatu nemwedzi misere, zvichikonzera vanhu vanopfuura 100,000. Hondo ine ropa yakauraya. Sekureva kwechibvumirano, Bosnia neHerzegovina inoumbwa nemasangano maviri ezvematongerwo enyika, Serbian Republic of Bosnia and Herzegovina, iyo inotongwa nemaMuslim neCroatia.


Nguva yekutumira: Chikunguru-25-2022